Z początkiem roku Państwowa Inspekcja Pracy rozpoczęła realizację trzyletniego programu działania (2025-2027), w którym przyjęto do realizacji trzy kluczowe działania:
-
zapobieganie wypadkom związanym z pracą w sektorze przemysłowym – Wizja zero;
-
ochrona pracowników narażonych na działanie czynników rakotwórczych, mutagennych lub reprotoksycznych oraz przeciwdziałanie negatywnym skutkom zdrowotnym związanym z ryzykiem narażenia na pył azbestu w miejscu pracy;
-
działania kontrolno-nadzorcze i prewencyjne w obszarze legalności zatrudnienia, powierzania innej pracy zarobkowej oraz wykonywania pracy przez cudzoziemców – podmioty i inwestycje pod szczególnym nadzorem.
W 2025 r. Państwowa Inspekcja Pracy będzie prowadziła działania nadzorczo-kontrolne skoncentrowane na bezpieczeństwie pracy i ochronie zdrowia w szczególności w tych firmach, w których występuje największe ryzyko utraty zdrowia lub życia.
Kontrolowane będzie m.in.: przygotowanie pracowników do pracy poprzez przeprowadzenie wymaganych szkoleń bhp, poddawanie pracowników profilaktycznym badaniom lekarskim, prawidłowością i kompletnością opracowanych ocen ryzyka zawodowego, właściwy dobór rozwiązań i środków technicznych oraz organizacyjnych, a także środków ochrony zbiorowej i indywidualnej zapewniających bezpieczne i higieniczne warunki pracy, kontrole powypadkowe, sposoby organizowania prac, podczas których występuje narażenie na substancje i mieszaniny chemiczne, w szczególności działania profilaktyczne chroniące pracowników przed chorobami nowotworowymi i innymi pochodzenia zawodowego.
Warto zapoznać się z treścią programu Państwowej Inspekcji Pracy na lata 2025-2027, pozwoli to pracodawcom i kierującym pracownikami zweryfikować stan bhp i przestrzegania przepisów prawa pracy w swojej firmie oraz przygotować się do ewentualnej kontroli.
Czas pracy, napoje i posiłki profilaktyczne w okresie letnim
Planowane zmiany w zakresie unormowania obowiązków pracodawców dotyczące pracy w okresie znacznych temperatur, nie zostały zatwierdzone, prawdopodobnie zaczną obowiązywać od 1 stycznia 2026 r.
Jednak obowiązujące przepisy nakładają na pracodawców szereg obowiązków oraz możliwości podjęcia działań profilaktycznych, chroniących pracowników przed niekorzystnym wpływem uciążliwych warunków pracy.
Przede wszystkim art. 146 kodeksu pracy przewiduje możliwość skrócenia czasu pracy dla pracowników zatrudnionych w warunkach szczególnie uciążliwych lub szczególnie szkodliwych dla zdrowia. Skrócenie czasu pracy może polegać na ustanowieniu dodatkowych przerw w pracy wliczanych do czasu pracy albo na obniżeniu tych norm, a w przypadku pracy monotonnej lub pracy w ustalonym z góry tempie polega na wprowadzeniu przerw w pracy wliczanych do czasu pracy.
Ponadto rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie profilaktycznych posiłków i napojów ze zm. zobowiązuje pracodawców m.in. do:
-
zapewnienia pracownikom napojów przy pracach na otwartej przestrzeni przy temperaturze poniżej 10°C lub powyżej 25°C;
-
zapewnienia napojów na stanowiskach pracy, na których temperatura spowodowana warunkami atmosferycznymi przekracza 28°C.
Napoje powinny być dostępne dla pracowników w ciągu całej zmiany roboczej. Pracodawca ma obowiązek zapewnić właściwe warunki higieniczno-sanitarne do przygotowania i spożycia posiłków i napojów.
Pracownikom nie przysługuje ekwiwalent pieniężny za posiłki i napoje. Zapewnienie ich to obowiązek pracodawcy, którego nie można scedować na pracownika.